Bir yolculuğun en ürkütücü kısmı, bazen gördüğünüz şey değil, sonradan hatırlayamadığınız bölümüdür. Betty ve Barney Hill’in anlattığı geceyi de akılda tutan bu: Eve dönmüşlerdi. Fakat yolun bir parçası, kendi ifadelerine göre, hafızalarında yoktu. Daha sonra yaklaşık iki saatlik bir boşluktan söz edeceklerdi. Dosyanın merkezinde hâlâ aynı soru duruyor: O aralıkta ne oldu? Tarihçi Matthew Bowman’ın Hill dosyası üzerine çalışması bu hikâyeyi, çiftin yaşamı ve dönemin kültürü içinde ele alıyor.

New Hampshire’daki Franconia Notch ve Cannon Mountain. Fotoğraf bölgenin coğrafyasını gösterir; 1961 gecesine ait değildir.
New Hampshire’daki Franconia Notch ve Cannon Mountain. Fotoğraf bölgenin coğrafyasını gösterir; 1961 gecesine ait değildir.

19 Eylül 1961: Dönüş yolundaki ışık

Betty ve Barney, Kanada gezisinin ardından New Hampshire üzerinden evlerine dönüyordu. 19 Eylül’ü 20 Eylül’e bağlayan gece, Route 3 boyunca ilerlerken gökyüzünde alışılmadık bir ışık gördüklerini söylediler. Dosyayı araştıran Walter N. Webb’in raporu, otomobille sürdürülen gözlemi, duraklamaları ve dürbün kullanımını anlatır. Sıradan bir gece yolculuğu, çiftin anlatımında giderek yaklaştığını düşündükleri bir cisimle karşılaşmaya dönüşmüştü. Webb’in NICAP için hazırladığı rapor

Bu başlangıç, sonradan ünlenen kaçırılma anlatısıyla birebir aynı kayıt değildir. Önce yolda görüldüğü bildirilen bir şey vardır; ardından o gecenin eksik kalan bölümünü açıklama çabası gelir. Dosyayı ilginç yapan, bu iki katmanın zaman içinde nasıl birleştiğidir.

Cannon Mountain’ın kayalık yüzü. Bölge fotoğrafı, yolculuğun dağlık çevresini anlamak içindir; bir UFO görüntüsü değildir.
Cannon Mountain’ın kayalık yüzü. Bölge fotoğrafı, yolculuğun dağlık çevresini anlamak içindir; bir UFO görüntüsü değildir.

Eve ulaştılar. Peki ya yolun eksik kısmı?

Bir ışık görmekle, kendi yolculuğunuzun bir bölümünü hatırlamadığınızı düşünmek aynı deneyim değil. Hill hikâyesinde okuru içine çeken eşik de burada. Bir otomobil sizi eve getirmiş olabilir; fakat o yolun nasıl geçildiğini anlatamıyorsanız evin kapısına ulaşmak soruyu bitirmiyor.

Çiftin zaman boşluğu ve sonrasındaki huzursuzluk anlatıları, olayın yalnız bir gökyüzü gözlemi olarak kalmamasında önemliydi. Daha sonra yayımlanan ayrıntılarda, korkutucu bir karşılaşma ve araç içine alınma iddiaları öne çıktı. Burada anlatılanlar çiftin deneyim beyanlarıdır; o geceyi kesintisiz gösteren bir görüntü kaydı değildir. 1965 tarihli genişletilmiş olay raporu

Hill çiftinin bildirdiği kayıp zamanın anlatı içindeki yeri. Şema gerçek bir güzergâh veya saat ölçümü değildir.
Hill çiftinin bildirdiği kayıp zamanın anlatı içindeki yeri. Şema gerçek bir güzergâh veya saat ölçümü değildir.

1964: Hikâyenin başka bir kapısı açılıyor

Aradan iki yılı aşkın süre geçtikten sonra, 1964’te psikiyatrist Benjamin Simon ile yapılan hipnoz görüşmeleri dosyaya yeni ayrıntılar ekledi. Bu görüşmelerle ilişkilendirilen anlatılarda yabancı varlıklar, bir aracın içi ve muayene benzeri deneyimler yer alıyordu. Rice Üniversitesi’nin Kathleen Marden koleksiyonunda, Hill’s hypnosis sessions 1964 başlığıyla bu görüşmelere ilişkin bir arşiv kaydı bulunuyor. Rice Üniversitesi arşiv kaydı

Bu tarih farkını akılda tutmak önemli: Yoldaki ilk bildirim ile yıllar sonra ayrıntılandırılan hatırlama aynı anda oluşmadı. Olayı ciddiye alan biri için de cevaplanmaya değer soru bu. Sonraki anlatı, eksik gecenin kapısını mı açıyor; yoksa geceyi anlamlandırma sürecinin bir parçasını mı gösteriyor?

1961 yolculuğundan hipnoz görüşmelerine ve kamuoyundaki yayılışa uzanan temel zaman çizelgesi.
1961 yolculuğundan hipnoz görüşmelerine ve kamuoyundaki yayılışa uzanan temel zaman çizelgesi.

Yıldız haritası: Neden bu kadar konuşuldu?

Dosyanın en tanınan görsel unsurlarından biri, Betty’nin anlattığı yıldız haritası. Hikâyenin bu bölümü, karşılaşmanın yalnızca ürkütücü yüzlerden ve kapalı bir odadan ibaret olmadığı fikrini taşıyor: Sanki bir yer, bir bağlantı ağı, bir köken gösterilmişti. Haritaya ilişkin yazışmalar bugün New Hampshire Üniversitesi koleksiyonunun dikkat çeken parçaları arasında sayılıyor. Üniversitenin koleksiyon rehberi

Aşağıdaki çizim, bu haritanın Zeta Reticuli ile ilişkilendirildiği sonraki karşılaştırmalardan birini gösteriyor. Betty’nin o gece çektiği bir fotoğraf ya da araç içinden getirilmiş bir belge değil. Yine de dosyanın neden görsel bir araştırma alanına dönüştüğünü anlatıyor: Bir anıdan çizime, çizimden gökyüzünde bir karşılık arayışına uzanan yol.

Betty Hill haritasının yeniden çizilmiş bir sürümü ile Zeta Reticuli yorumunu karşılaştıran sonraki görsel. Bu, özgün karşılaşma kaydı değildir.
Betty Hill haritasının yeniden çizilmiş bir sürümü ile Zeta Reticuli yorumunu karşılaştıran sonraki görsel. Bu, özgün karşılaşma kaydı değildir.

Geride yalnızca bir hikâye mi kaldı?

Hill dosyasını internetten internete taşınan kısa bir özetten ayıran taraf, araştırılabilecek bir arşiv bırakmış olması. New Hampshire Üniversitesi; mektuplar, kişisel notlar, el yazmaları, gazete kupürleri, fotoğraflar ve başka materyallerin koleksiyonda bulunduğunu belirtiyor. Betty’nin olayla ilişkilendirdiği elbise ile onun sipariş ettirdiği bir varlık büstü de rehberde anılıyor. Bunlar hikâyenin nasıl yaşandığını ve korunduğunu incelemek için somut başlangıç noktaları. Betty ve Barney Hill koleksiyonuna erişim bilgileri

Bir eşyanın saklanması, ona bağlanan bütün açıklamaları kendiliğinden doğrulamaz. Ama hikâyenin sahiplerinin onu yaşamları boyunca nasıl taşıdığına bakma imkânı verir. Bir büstte hangi yüz seçilmişti? Mektuplarda hangi ayrıntı tekrar ediyordu? İlk notlarla sonraki anlatım arasında ne değişmişti? Böyle sorular, dosyayı tek kelimelik bir hükümden çok daha ilginç bir yere götürüyor.

İlk bildirim, sonraki hatırlama anlatıları ve arşiv malzemesi: Hill dosyasını okurken birbirinden ayrılabilecek üç katman.
İlk bildirim, sonraki hatırlama anlatıları ve arşiv malzemesi: Hill dosyasını okurken birbirinden ayrılabilecek üç katman.

O geceyi siz nereden okumaya başlardınız?

Hill vakasının etkisi, yalnızca bir UFO gördüklerini söyleyen iki kişiden gelmiyor. Asıl gerilim, eve dönmüş bir insanın kendi gecesinin tamamına sahip olamaması düşüncesinde. Işık görüldü mü, nasıl yorumlandı, kayıp zaman neden oluştu, sonraki anılar nereden geldi? Bunların her biri başka bir kapı açıyor.

Sizi bu dosyada en çok düşündüren ne: İki kişinin aynı yolculuğu anlatması mı, belleklerindeki boşluk mu, yoksa yıllar sonra ortaya çıkan ayrıntılar mı? Bir kaynak ya da farklı bir kayıt bulursanız, hangi tarihe ait olduğunu belirterek paylaşın; dosyayı o noktadan derinleştirelim.

Dosyanın devamını okuyun

Kaynaklar

Görsel kaynakları

Bu dosyayı okurken Allagash’taki dört kampçının kayıp zaman anlatısını ve Pascagoula’da olay gecesinden kalan konuşma kaydını da karşılaştırabilirsiniz. Benzer kaçırılma anlatılarının her birinde geriye kalan iz farklı: kimi dosyada sonraki hatırlamalar, kiminde aynı gecenin ses kaydı öne çıkıyor.