Kimdir?

Piri Reis, Osmanlı denizcilik ve haritacılık tarihinin önemli isimlerindendir. Yaklaşık 1470–1553 yılları arasında yaşamıştır; doğum yılı kaynaklarda kesin değildir. Ününü yalnızca deniz seferlerinden değil, farklı haritacılık geleneklerini bir araya getiren çalışmalarından alır. Oxford Üniversitesi'nin harita incelemesi, onu erken modern çağın coğrafi bilgi alışverişi içinde değerlendirir.^[1]

Eserleri

• 1513 dünya haritası: Atlas Okyanusu'nun iki yakasına ilişkin bilgileri birleştiren, günümüze parçası ulaşmış harita.
• Kitâb-ı Bahriye: Akdeniz kıyıları, limanları ve denizcilik bilgilerini açıklayan eser; ilk düzenlemesi 1521'e tarihlenir.

1513 haritasının kalan bölümü 1929'da Topkapı Sarayı'nda bulundu. Harita bir portolandır: kıyı çizgileri, seyir doğrultuları ve açıklayıcı notlar birlikte okunmalıdır. Modern uydu görüntüsüyle aynı amaç ve yöntemle hazırlanmış değildir.^[2]

Antarktika iddiası

Medussa'daki tartışmalarda haritanın buzsuz bir Antarktika gösterdiği ileri sürülür. Ancak haritanın güney kesimine böyle bir ad vermek, çizimin kendisinden bağımsız bir yorumdur. Oxford incelemesi haritanın kaynaklarını Portekiz ve Kolomb dönemi haritaları bağlamında ele alır; onu uydu teknolojisinin ürünü olarak sunmaz.^[1]

Haritayı incelerken

1. Çizimin tarihini ve günümüze kalan parçasını belirleyin.
2. Harita üzerindeki özgün notlarla sonradan eklenmiş yorumları ayırın.
3. Benzer kıyı biçimlerini, tek başına kesin özdeşlik kanıtı saymayın.

Medussa’da bu konuyu konuşuyoruz

• Piri Reis Haritasının Sırrı
• Piri Reis’In Ünlü Haritasında Kutuptaki Buzsuz Bölge