Hubble Uzay Teleskobu, 1990’da STS-31 göreviyle fırlatılan, NASA ile ESA’nın ortak astronomi gözlemevidir. Adını astronom Edwin Hubble’dan alır. Ana aynasının çapı 2,4 metredir; görünür ışık, morötesi ve yakın kızılötesi alanlarda gözlem yapmak üzere geliştirilmiştir.

Kamera değil, gözlemevi

Hubble tek bir fotoğraf makinesinden oluşmaz. Işığı toplayan optik sistem, yöneltme düzeneği ve farklı bilimsel aygıtlar birlikte çalışır. Bir nesnenin fotoğrafı, tayfı veya uzun süreli parlaklık değişimi farklı gözlem türleridir. Bu yüzden Hubble adıyla yayımlanan her görselin aynı kamera ve aynı filtreyle çekildiği varsayılmaz.

Astronomik bir görüntü çoğu zaman tek bir anlık renkli kare değildir. Farklı filtrelerle alınmış pozlar, ölçüm ve sunum amacıyla birleştirilebilir. Renklerin seçimi de dosyanın türüne göre değişir. Görselin bilgi künyesi, hangi dalga boylarının gösterildiğini ve nasıl işlendiğini anlamanın yoludur.

Görev tarihi

Fırlatılmasının ardından ana aynadaki biçim hatası ve bunu telafi eden optik müdahaleler, programın bilinen teknik tarihinin parçalarıdır. Servis görevlerinde aygıtlar yenilenmiştir. Böylece 1990’da taşınan gözlemeviyle sonraki yıllarda belirli bir görüntüyü üreten aygıtın tarihçesi ayrı okunur. Farklı dönemlerin görüntü kalitesini tek bir sabit cihaz üzerinden karşılaştırmak eksik kalır.

Arşivde neler bulunur?

• Hedef ve gözlem zamanı bilgileri.
• Kullanılan aygıt ve filtreler.
• Bilimsel ölçüm dosyaları ve işlenmiş ürünler.
• Aynı hedefe ait farklı tarihlerdeki gözlemler.

MAST, Hubble verileri için temel arşiv noktalarındandır. Basında yayımlanan bir görselle gözleme ait ölçüm dosyası farklı ürünlerdir. Görüntünün nasıl üretildiği sorulurken dosya türünün bilinmesi, “fotoğraf”, “renklendirme” ve “birleştirme” sözcüklerinin birbirinin yerine kullanılmasını önler.

Medussa’daki tartışma

Dave Murphy, kamuya açık söyleşisinde Dünya’nın canlı ve tanınabilir ayrıntılarla gösterilmesi talebini Hubble üzerinden dile getirir. Bu, teleskobun astronomik kullanımına ilişkin teknik belgelerle aynı tür metin değildir; uzay görüntülerine güven hakkında bir görüşün parçasıdır. İlgili tartışmada gözlem kaydıyla onun sunumunun ilişkisi ele alınır.

İlgili tartışmalar

• Dünya fotoğrafları ve Hubble meselesi